10 lat Samoregulacji w zakresie reklamy żywności skierowanej do dzieci– Rok 2026 jest Rokiem Profilaktyki Zdrowotnej i to w tym roku obchodzimy też 10-lecie polskiej samoregulacji reklamy żywności skierowanej do dzieci do lat 12. Porozumienie podpisane przez nadawców telewizyjnych, Związek Stowarzyszeń Rada Reklamy oraz Krajową Radę Radiofonii i Telewizji (KRRiT), przy współpracy z Polska Federacją Producentów Żywności weszło w życie 1 stycznia 2015 r. – powiedział Piotr Kandyba, przewodniczący Parlamentarnego Zespołu ds. Ochrony i Rozwoju Sektora Spożywczego. Posiedzenie zespołu odbyło się 25 lutego 2026 r. w Sejmie RP.– Taka współpraca producentów żywności z
nadawcami i państwowym regulatorem jakim jest Krajowa Rada Radiofonii i
Telewizji, oparta na oddolnej inicjatywie, jest niezwykle cenna i - jak pokazują
wyniki monitoringu reklam - niezwykle skuteczna – dodał poseł Piotr
Kandyba. W ramach Zespołu zachęcał do współpracy i szerokiego dialogu mającego
na celu rozwijanie obecnej samoregulacji na inne pola komunikacji z
konsumentami oraz podwyższanie standardów etycznych reklamy żywności i edukacji
np. w zakresie niemarnowania żywności.
– W
2015 roku sektor przetwórstwa żywności dobrowolnie wziął odpowiedzialność za
to, jak reklamujemy produkty żywnościowe do dzieci. Samoregulacja to skuteczny,
wzorcowy mechanizm, a nie deklaracja branży – zaakcentowała Małgorzata
Skonieczna, prezes Polskiej Federacji
Producentów Żywności Związku Pracodawców (PFPŻ ZP).
– Wyniki monitoringu wykonanego przez Krajową Radę Radiofonii i
Telewizji jasno wskazują, że Nadawcy i reklamodawcy przestrzegają zasad
Samoregulacji. System jest przejrzysty, prosty, egzekwowalny i weryfikowalny.
Każdy nadawca, przed emisją reklamy w kontekście audycji dziecięcych, ma
obowiązek uzyskania od reklamodawcy oświadczenia o zgodności reklamy z
kryteriami żywieniowymi. Zapewnia to formalną odpowiedzialność po stronie
reklamodawcy i jasną podstawę działania po stronie nadawcy nie powodując
nadmiernych obciążeń po stronie nadawców – ocenił dr Andrzej Gantner,
wiceprezes i dyrektor generalny PFPŻ ZP.
Od 10 lat obowiązuje w
Polsce „Porozumienie
nadawców telewizyjnych w sprawie zasad rozpowszechniania reklam i wskazań
sponsorskich dotyczących artykułów spożywczych lub napojów zawierających
składniki, których obecność w nadmiernych ilościach w codziennej diecie jest
niewskazana”. – Porozumienie największych nadawców telewizyjnych jest
doskonałym przykładem bardzo dobrze funkcjonującej i skutecznej samoregulacji
podmiotów rynkowych. Polska samoregulacja była prezentowana jako przykład dla
innych krajów Wspólnoty, na posiedzeniu Europejskiej Platformy ds. Diety,
Aktywności Fizycznej i Zdrowia, a w 2015 r. została uhonorowana przez
Europejskie Stowarzyszenie Standardów Reklamowych „EASA Best Practice Award”
– powiedziała Katarzyna Borucka, prezes Związku Stowarzyszeń Rada Reklamy.
Samoregulacja zobowiązuje nadawców telewizyjnych, by Audycjom dla
dzieci nie towarzyszyły reklamy oraz wskazania sponsorskie dotyczące artykułów
spożywczych lub napojów zawierających składniki, których obecność w nadmiernych
ilościach w codziennej diecie jest niewskazana. – To właśnie mechanizmy Samoregulacji – elastyczne, szybkie i dostosowane do specyfiki rynku – pozwalają najskuteczniej reagować na zmieniające się potrzeby odbiorców i realnie wspierać promowanie zdrowych nawyków żywieniowych wśród dzieci, bez ingerencji w swobodę programową i działalność mediów – podkreślił Paweł Kosiacki, legal & compliance
director, Polsat Media (w imieniu nadawców).
Podstawą Samoregulacji nadawców są „Kryteria żywieniowe reklamy
żywności skierowanej do dzieci do lat 12” – „Kryteria” umożliwiają szybką ocenę,
czy dany produkt spełnia wymogi Samoregulacji pod względem zaleceń żywieniowych.
Określają też kategorie produktów, które nie mogą być reklamowane dzieciom
poniżej 12 lat, bez względu na ich skład czy wartość odżywczą. Są to m.in.:
produkty na bazie cukru, napoje bezalkoholowe, chipsy i przekąski ziemniaczane
– zaznaczyła dr Marta Tomaszewska-Pielacha, dyrektor ds. żywności i żywienia,
PFPŻ ZP.
Kryteria zostały zatwierdzone w 2015 r. przez Instytutu Żywności i
Żywienia w Warszawie. Ze względu na zmieniający się stan wiedzy żywieniowej, rozwój nowych kategorii produktów, a także rozwój rynku w 2024 r. została przeprowadzona
aktualizacja Kryteriów. – Rozszerzono katalog i kategorie produktów, które
nie mogą być reklamowane do dzieci. Zmodyfikowano limity zawartości składników,
uwzględniając działania firm żywnościowych na rzecz poprawy jakości odżywczej
produktów – poinformowała ekspertka. – Znowelizowane kryteria zostały
zatwierdzone przez Instytutu Nauk o Żywieniu Człowieka SGGW w Warszawie –
dodała.
Skuteczność Samoregulacji od 10 lat jest
regularnie weryfikowana przez Krajową Radę Radiofonii i Telewizji pod
kątem właściwego, powszechnego stosowania i realizacji założonych celów.
Regulator podkreśla, że według monitoringów zrealizowanych w latach 2017,
2018/2019, 2020 oraz 2020-2024, samoregulacja osiąga bardzo wysoki poziom
skuteczności. Wyniki pokazują, że nadawcy aż w ponad w 90% wyeliminowali reklamy niewskazanych produktów z programów dla dzieci. Samoregulacja jest
oceniana jako jedno z najskuteczniejszych rozwiązań tego typu.
***
W Polsce obowiązują
przepisy ustawy o radiofonii i telewizji, które wskazują, że audycjom dla
dzieci nie powinny towarzyszyć przekazy handlowe dotyczące produktów
spożywczych lub napojów zawierających składniki, których obecność w nadmiernych
ilościach w codziennej diecie jest niewskazana.
Ustawodawca
przewidział możliwość doprecyzowania zasad w drodze rozporządzenia, jednakże
podkreślił, że nadrzędnym celem jest zachęcanie nadawców do odpowiedzialnych
praktyk, a nie nakładanie na nich nieuzasadnionych obciążeń.
Samoregulacja,
obowiązująca od 2025 roku, odpowiada wprost na wymogi ustawy, skutecznie
ograniczając reklamy produktów niespełniających kryteriów żywieniowych w
audycjach dla dzieci.
Lista sygnatariuszy Samoregulacji:
- Telewizja Polska
- TVN
- ITI Neovision
- Telewizja Polsat
- ATM GRUPA
- Telewizja Puls
- The Walt Disney Company Limited
- Telewizja Republika
- VIMN Poland
- TV Spektrum
- TVS
- STAVKA
- Green Content
Więcej:
https://www.pfpz.pl/samoregulacja_reklama